آمده ام بگویم زیر بار تعهدات ظالمانه نخواهم رفت!

آمده ام بگویم زیر بار تعهدات ظالمانه نخواهم رفت!
 مهر ۱۷, ۱۴۰۰  goroob online  انجمن , گزارش
آمده ام بگویم زیر بار تعهدات ظالمانه نخواهم رفت!

گفتگو با مهندس داعی الحسین

نامزد نهمین دوره هیئت مدیره سازمان نظام مهندسی ساختمان استان آذربایجان شرقی

 

اولین برخورد ما با مهندس «داعی حسین» مربوط به انتخابات هفتمین دوره سازمان نظام مهندسی بود. وی در حالی که در ششمین دوره بازرس این نهاد مردمی بود، ادعا می کرد که مظلوم واقع شده است. مهندس داعی حسین در آن دوره با ائتلاف «راه نو» به میدان آمده بود و معتقد به «دوران گذار و پوست اندازی» بود. او می گفت که «ما می خواهیم تغییر ایجاد کنیم و به سمت اصلاح امور برویم، اما کم هزینه، بدون درگیری، با تعامل و با ادبیاتی ملایم. این تغییر ناگزیر است چرا که جامعه نظام مهندسی به بن بست رسیده است. باید این تغییر و شفاف سازی اتفاق بیفتد».

اکنون در نهمین دوره انتخابات هیئت مدیره سازمان نظام مهندسی ساختمان استان آذربایجان شرقی نیز مهندس داعی حسین کماکان معتقد است که مظلوم واقع شده و به مانند دوره قبلی می گفت «در اینجا تنها این من نیستم که مظلوم واقع شده ام بلکه واقعیت و عدالت است که مظلوم و مهجور مانده است».

داعی حسین در این دوره هم همچنان صحبت از تغییر و پوست اندازی- با تشکیل اتاق شیشه ای- و مطالبه گری می کند. داعی حسین در هفتمین دوره نیز گفته بود «من قاطعانه قول می دهم که چه موفق بشوم و چه شکست بخورم باید مجموعه ای در بدنه اجتماعی اعضا برای پیگیری و مطالبات حقوق معوقه و استرداد حقوق معوقه و پیگیری حقوقی که ساری و جاری است، شکل بگیرد».

به هر حال آن چه در ادامه می آید، نشستی است با مهندس داعی حسین به مناسبت انتخابات نهمین دوره سازمان نظام مهندسی. داعی حسین در این گفتگو با شور و حرارت بسیار بالایی سخن می گوید تا بتواند از درون کلمات هم که شده این حس درونی خود را به مخاطب انتقال دهد.

 

– محور بحث ما در این نشست در باره ساختار سازمان نظام مهندسی و چالش های ساختاری پیش روی آن است. یکی از مواردی که سخت در این میان دچار چالش گردیده، تخریب شخصیت و کاراکتر یک مهندس است. نگاه جنابعالی به این موضوع چیست؟

 

مهندس داعی حسین: برای کالبدشکافی این امر بهتر است به اسفند سال 74 بازگردیم که قانون نظام مهندسی توسط معاون اول وقت ریاست جمهوری- دکتر حسن حبیبی- ابلاغ گردید. این امر نشان دهنده این است که تا قبل از این تاریخ دغدغه ای در این حوزه وجود داشت که در این برهه پس از طی مراحل قانونی در کمسیون های تخصصی، به صحن علنی مجلس رسیده و پس از تصویب در مجلس و تایید شورای نگهبان و ابلاغ، تبدیل به قانون شده است. به عبارتی سال 74 استارت این ماجرا نیست بلکه نشان دهنده ضرورتی بود که ایجاب کرده بود تا موضوع مهندسی در چارچوب اهداف و برنامه های تدوین شده تحت چارچوب های قانون به جمع بندی برسد. این امر اتفاق می افتد. من در این نشست نمی خواهم وارد تناقض های این قانون گردم اما سوالم این است که آیا در طول این همه سال، نیازی برای اصلاح قانون دیده نشده است؟ در مقطعی که قانون نظام مهندسی ابلاغ گردید، نوع نگاه به مهندس چندان هم درست نبود و من قبول می کنم که جایگاه مهندس مخدوش شده است چرا که هیچ عقل سلیمی این امر را از منظر قانونی و حقوقی تایید نمی کند که یک مهندس برای همیشه مسئولیت یک ساختمان را عهده دار گردد.

 

– ما اتفاقا در ادامه بحث به این موضوع وارد خواهیم شد. اما سوال اصلی این است که دغدغه جنابعالی از ورود به این عرصه چیست؟ آیا مثل دوره هفتم آمده اید که از مظلومیت خویش سخن رانید و از آن دفاع کنید؟

 

مهندس داعی حسین: من به عنوان یک نفر از 33 هزار عضو سازمان در استان، و به عنوان یک نفر از 600 هزار عضو در کل کشور، می خواهم به نیابت از همه اعضا، از مظلومیت و حیثیت صنفی خود دفاع کنم. بنابراین باز هم مظلوم واقع شده ام چرا که هنوز نتوانسته ام از دردهای همه اعضا سخن گویم.

 

– یعنی تنها در صورت انتخاب شدن از این مظلومیت رهایی می یابید؟

 

مهندس داعی حسین: اگر این بار انتخاب شوم کمی از آن مظلومیت رنگ می بازد. اما سوال این است که سازمان نظام مهندسی در ارتباط با دنیای رسانه ها تا چه حدی شیشه ای عمل کرده است؟ آیا شما این را مظلومیت نمی پندارید؟ مفهوم یک چارچوب بسته در نظام مدیریتی چیست؟

 

– سازمان پس از زلزله رودبار و بر اساس یک سری از اهداف تشکیل گردید ولی به نظر می رسد که این سازمان از دهه 70 به بعد از ماهیت خود به دور شده و تبدیل به یک بنگاه اقتصادی گردیده است، بنگاهی که هم فسادزا گردیده، اهداف آن رو به زوال بوده، دلال بازی در آن به شدت در جریان داشته و کارها به صورت مافیایی اداره می شود. این چالشی است که خیلی از مهندسان به آن اذعان دارند. آیا در چارچوب چنین سیستمی، یک سازمان می تواند به مسیر اصلی خود بازگردد؟

 

مهندس داعی حسین: گرچه سازمان نه از مسیر که از ریل اصلی خود خارج شده، ولی در بازگرداندن آن به مسیر شک نکنید. اگر ما در سه محور دلالیزم، پوپولیزم، و شارلاتانیزم مبارزه کنیم، می توانیم به این امر دست یابیم. اگر اقدام به چنین مبارزه ای نکنیم اعتماد اعضا به سازمان سلب شده و سازمان از دست خواهد رفت.

 

– آیا امروزه سلب اعتماد نشده است؟

 

مهندس داعی حسین: سازمان مرده است.

 

– خب این مرده با کدامین راهکارها می تواند زنده گردد؟ آیا صرفا با حرف و شعار می توان به این امر دست یافت؟ چه مکانیزمی برای این امر مورد نیاز است؟

 

مهندس داعی حسین: اولین پیغام داعی حسین به اعضا این است که همگی آنها مَحرم سازمان هستند. برای انجام این امر چندین راهکار مورد نیاز است که مهمترین آن تاسیس سازمان شیشه ای است تا اعضای نظام در هر لحظه و در مورد هر تصمیمی بتوانند آن را رصد کرده و در صورت اشکال آن را نقد کرده و نتیجه بگیرند. منظور از سازمان شیشه ای این نیست که اتاقی برای دیده شدن تشکیل شود بلکه مفهوم این امر این است که تمامی عملکرد هیئت مدیره سازمان بایستی نه تنها زیر نظر اعضا بوده و رصد شده بلکه باید اشکالات را انتقال داده و این اشکالات سریعا اصلاح گردند.

 

– آیا داعی حسینی به عنوان یک فرد از این توانایی برخوردار است که در چنین سیستمی شکاف ایجاد کند؟ آیا یک فرد از عهده این کار برمی آید؟

 

مهندس داعی حسین: بله می تواند. در بحث های جامعه شناسی این بحث را مطرح می کنم که فرد بر جامعه تاثیرگذار است یا جامعه بر فرد؟ معتقدم عموم جامعه از جامعه تاثیر می پذیرد اما اشخاص متهور، جسور، بی باک، صریح الهجه و صادق بر جامعه تاثیر می گذارد. هر مدیر انتخابی که مالک چنین تفکری باشد قطعا می تواند بر جامعه خود اثرگذار باشد و هیچ توجیهی مبنی بر این که من در اقلیت هستم و یا… قابل قبول نیست. می خواهم این مصاحبه من به عنوان سند در تاریخ مطبوعات و در حافظه اعضا بماند تا بگویم که من می توانم همه این کارها را انجام دهم. این مصاحبه می تواند سندی دال بر این ادعا باشد.

 

– یکی دیگر از چالش های سازمان این است که استقلال رای خود را در برابر حاکمیت از دست داده است. آیا فکر می کنید این سازمان شیشه ای می تواند بر چنین چالشی هم غلبه کند؟ به عبارتی چگونه می توان سازمان نظام مهندسی را از زیر سایه حاکمیت به در آورد؟

 

مهندس داعی حسین: قانونا سازمان نظام مهندسی در سایه حاکمیت قرار ندارد. در مقطعی که قانون نظام مهندسی تصویب گردید دولت عملا بخشی از اختیارات خود از وزارت راه و شهرسازی را به سازمان تفویض نمود تا کارها به صورت تخصصی مدیریت گردد. بنابراین اعتقاد بر این بود که این کار برون سپاری گردد. حال باید ببینیم اشکال کار از کجا پدیدار گردید؟ زمانی که شورای مرکزی تشکیل یافت متاسفانه سازمان تبدیل به یک حیاط خلوت گردید. علت این امر در این است که در آن زمان وزرای مستعفی و یا وزرایی که دوره وزارتشان به سر رسیده بود و یا صاحبان قدرت قبلی، آمدند و ریاست سازمان نظام مهندسی کل کشور را عهده دار گردیدند. چنین چالشی از این مرحله شروع گردید که توانست این سازمان را از حالت مردم محوری خود خارج ساخته و ساختار حاکمیتی را بر آن حاکم گرداند. این امر در سایر نهادها صورت نگرفت. شما نمی توانید ببینید که وزیر بهداشت رئیس سازمان نظام پزشکی شده و یا رئیس قوه قضائیه قبلی رئیس قانون وکلا گردد. اما مهمترین بخش ماجرا این است که وقتی قانون تشکیل سازمان ابلاغ می گردد برای اولین بار انتخابات نظام مهندسی های کل کشور بر عهده وزارت مسکن و شهرسازی نهاده می گردد. پس از این که سازمان تشکیل یافت، تعریف گردید و به وضعیت امروزی خود رسید ما هنوز نتوانسته ایم انتخابات خود را از دست وزارت راه و شهرسازی خارج گردانیم. به عبارتی انتخابات مربوط به خود را خودمان برگزار نمی کنیم. اگر این سازمان مردم نهاد و غیرانتفاعی است، پس این خان ها و ارباب ها چه به ما می گویند؟!

به هر حال یکی از اهداف من تشکیل اتاق مطالبات است و آن را به دو بخش مطالبات درون سازمانی و برون سازمانی تقسیم نموده ام. در مطالبات درون سازمانی اعضا مطالبات و دغدغه های خود را از خود سازمان خواهند خواست و در مطالبات برون سازمانی ما به عنوان وکلای مردم، مطالبات آنها را در سطح کلان کشوری پیگیری خواهیم نمود.

 

– به نظر می رسد که رفع این همه چالش از عهده مسئولیت های فردی برنمی آید و نیاز به تغییرات قانونی نیز دارد. به عنوان مثال در تبصره 4 ماده 55 قانون شهرداری هاهر گونه خسارت ناشی از تخریب ساختمان ها بر عهده شهرداری است که شهرداری ها در این میان متحمل خسارت زیادی شدند. اما پس از دهه 70 برخی از زعما و دست اندرکاران به این امر چاره ای اندیشیده و با یک تعهد محضری از مهندسین، تقصیر را بر عهده آنان گذاشتند. چرا سازمان نظام مهندسی زیر بار چنین مسئولیتی رفته است؟

 

مهندس داعی حسین: کدام سازمان؟! شما از سازمانی صحبت کنید که هیئت مدیره آن دغدغه مردم را داشته باشند.

 

– یعنی در طول این سه دهه چنین افراد دغدغه مندی در راس سازمان قرار نگرفته اند؟

 

مهندس داعی حسین: شاید در اوایل کار این سازمان با چنین تفکری شکل گرفته ولی هر چه زمان می گذرد منافع شخصی ارجحیت می یابد. وقتی صحبت از اتاق شیشه ای می شود، من بایستی رک و بی پرده صحبت کنم. اعضای هیئت مدیره سازمان نامه ای نشان دهند که به مراجع تصمیم گیری و یا به مراکز تصمیم ساز عالی کشور نوشته و در آن از منافع اعضا دفاع کرده و پیگیر مصمم آن بوده اند؟ چرا از یک مهندس چنین تعهد محضری اخذ می گردد؟ چرا کسی نمی گوید که این چارچوب درستی نیست که همه این مسئولیت ها را بر عهده یک مهندس بگذاریم. در قانون آمده که باید تمام مصالح استاندار باشد، وجود مهندس مجری الزامی است و… تعهداتی که از ما اخذ می کنند غیرعقلایی و غیر منطقی است. این تعهدات ظالمانه هستند.

 

– خب سازمان چرا زیر بار چنین مسئولیتی می رود؟

 

مهندس داعی حسین: من چرا باید پاسخگوی این امر باشم؟! من امروز آمده ام بگویم که من زیر بار این نوع تعهدات نخواهم رفت.

 

– با کدامین ساز و کار؟ آیا تنها یک ساختمان شیشه ای می تواند از عهده این همه برآید؟

 

مهندس داعی حسین: ساز و کار من قانون است. وقتی قانون می گوید مهندس مجری الزامی است حتی هیئت 4 نفره نیز نمی تواند آن را نادیده بگیرد. وقتی الزام قانونی است که مصالح بایستی استاندارد شود، هیچ نهادی نمی تواند ما را به استفاده از مصالح غیر استاندارد مجبور و یا تشویق کند.

 

– یکی از اهداف سازمان نظام مهندسی دفاع از اهداف اعضا است. به نظر می رسد که سازمان در این زمینه هم با چالش های اساسی مواجه بوده و نتوانسته به این وظیفه ذاتی خود نیز دست یابد و در این راستا تبدیل به ساختار هرمی گردیده که از بالا به پایین حکم دستوری می راند. شاید به همین دلیل است که خیلی از مهندسین علاقه ای به شرکت در این پروسه انتخاباتی ندارند چرا که نقشی برای خود قائل نیستند. اصولا در چنین سیستمی چرا باید یک مهندس شرکت کند؟

 

مهندس داعی حسین: اتفاقا باید در چنین سیستمی در انتخابات شرکت کند تا بتوان این سیستم را منحل نمود.

 

– قبل از جنابعالی هم خیلی از افراد چنین شعارهایی داده اند؟ ضعف این کار کجاست؟

 

مهندس داعی حسین: ضعف در عدم شفافیت است. من قبلا به سه محور دلالیزم، پوپولیزم و شارلاتانیزم اشاره نمودم. دلالی را راه می اندازیم و با پوپولیزم به آن وجهه قانونی-شرعی می بخشیم و با شارلاتانیزم مدیریت می کنیم. به عبارتی با لمپنیسم آنهایی را که می خواهند از حق خود دفاع کنند از میدان به در می کنیم. در چنین پروسه ای اعضا چه جایگاهی دارند؟ اصولا صدایشان به کجا می تواند برسد؟ بنابراین مطالبات آنها بی پاسخ می ماند و حتی در صورت ادامه مطالبات، با آنها برخورد چکشی نموده و از میدان به در می کنند.

 

– با این همه فریادی که می کشید کماکان به نظر می رسد که مظلوم هستید. برای آن مهندسی که به عللی نمی تواند به مانند شما در وسط میدان فریاد بکشد چه امیدی است که مظلوم واقع نگردد؟

 

مهندس داعی حسین: حنجره من متعلق به مردم است و به همین خاطر است که از این حنجره در دفاع از مردم فریاد می زنم. اگر آنها هم به فریاد من ندا دهند می توانیم همگی به فریاد بلندی تبدیل گردیم. مطمئن هستم که چنین فریادی می تواند پرچم چنین مدیریتی را پایین آورده و قطعا با تشکیل ساختمان شیشه ای و تشکیل اتاق مطالبات، امکان سوء استفاده و رانت و بزهکاری از بین خواهد رفت.

 

– یکی دیگر از چالش های سازمان این است که تبدیل به یک سازمان امربر گردیده که همواره مصوبه ها و دستورالعمل ها از طریق وزارت راه و شهرسازی، وزارت کشور با نمایندگی استانداری و شهرداری ها تصویب و ابلاغ می گردد. همین امر رفتار تشکیلاتی و صنفی را زیر سوال می برد. آیا اتاق شیشه ای از پس این چالش هم برمی آید؟

 

مهندس داعی حسین: در پس زمینه ذهنی من به راه انداختن مجموعه ای است که در آن نماینده ای از شهرداری، شورا، اداره کل راه و شهرسازی، و نیز نمایندگانی از سازمان حضور داشته باشند که در آنجا در جهت تسهیل امور- هم برای مردم و هم برای مهندسان- تصمیمات ارزشمندی اتخاذ گردد. اما بنده در آن جمع به عنوان عضو مردم نهاد آن مجموعه حضور خواهم یافت. وقتی قانونی برای یک مجموعه صنفی- با اهداف مشخص- تدارک دیده می شود آن قانون لازم الاجرا است که باید به آن تمکین نمود. من نمی خواهم از واژه حاکمیتی استفاده کنم ولی اگر در گذشته تبدیل به مجموعه شبه دولتی شده ایم به این دلیل بوده که به هر دستوری تمکین کرده ایم. من به این نوع دستورات تمکین نمی کنم و از حقوق قانونی خود دفاع خواهم کرد.

 

– همیشه این چنین بوده که افرادی که در خارج از سیستم قرار داشته اند همیشه موضع اپوزسیونی داشته اند ولی وقتی که وارد همان سیستم گردیده اند خود به عنوان یکی از اجزای آن سیستم عمل می کنند. علت در چیست؟ آیا در درون سیستم با واقعیت هایی روبرو می شود که تا پیش از ورود نسبت به آن ناآشنا بود؟ نمی توانیم عنوان کنیم که در طول این سه دهه هیچ مدیر موثر و دلسوزی بر روی کار نیامده است و چه بسا افراد قوی تر از جنابعالی هم در راس کار قرار گرفته و اراده انجام این تغییرات را داشته اند ولی در عمل ناکام مانده اند. فکر می کنید اگر وارد سیستم هیئت مدیره ای سازمان گردید چنین موانعی تا به کجا می تواند بر روی شما تاثیرگذار باشد؟

 

مهندس داعی حسین: شما از افراد خارج از سیستم سخن راندید ولی من خارج از سیستم نیستم. من در دوره ای بازرس سازمان گردیده و نسبت به تمام جزئیات سازمان آگاه هستم و می دانم کدامیک از این نقصان ها ناشی از کوتاهی مدیران بوده و تحقق کدامیک از آنها مقدور نبوده اند. اما من سهم این موارد غیر مقدوری را بیش از 5 درصد نمی دانم. ما از راهکارهای قانونی بسیاری برخورداریم که می توانیم از آنها بهره بریم. چاره کار در تخاصم نیست بلکه باید در هر امری منافع متقابل رعایت گردد.

 

– اگر بخواهیم جمع بندی کنیم چه تغییرات بنیادین در سازمان نظام مهندسی برای رفع همگی این چالش ها لازم است؟

 

مهندس داعی حسین: تغییرات در بخش آموزش و روابط عمومی از اولویت های این تغییرات بنیادین هستند چرا که در تمامی حوزه ها این دو بازوان قدرتمند سازمان هستند. رفع تمرکز از استان و دادن اختیارات بیشتر به نظام مهندسی شهرستان ها، اولویت بعدی است. به عقیده بنده، سازمان نظام مهندسی استان بایستی به موضوعات و مسایل کلان پرداخته و با روش های مختلف نسبت به حل آنها اقدام نماید. همچنین ایجاد دفاتر متعدد در تبریز- نسبت به تعداد شهرداری ها- در جهت تسهیل امور، یکی دیگر از همین نوع تغییرات است.

 

– و اگر انتخاب نشوید، چکار خواهید کرد؟

 

مهندس داعی حسین: اگر انتخاب شوم که موارد لازمه را گفتم. اما اگر منتخب نشوم- که البته با این بازخوردی که در بطن جامعه مهندسی دیدم، درصد آن خیلی پایین است- با ارتباطات گسترده ای که در اقصی نقاط استان ایجاد شده و با آن اعتماد و اطمینانی که نسبت به دوره بازرسی نسبت به عملکرد اینجانب ایجاد گردیده، با همین اعضا سیستم مطالبه گری را ایجاد خواهم نمود تا هیئت مدیره دوره آتی فکر نکند این دوره از هیئت مدیره مثل دوره های قبلی خواهد بود. من آمده ام که بگویم «من هستم»!


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

© تمامی حقوق متعلق یه نشریه می باشد

طراحی سایت ، فرابین پندار تبریز